اورتورهای سینمایی

(Cinematic Overtures)

کتاب «اورتورهای سینمایی: چگونه صحنه‌های افتتاحیه‌ی فیلم‌ها را بخوانیم» نوشته‌ی آنت اینسدورف، استاد سینما در دانشگاه کلمبیا، است. اثر حاضر از کتب‌های مفصل و ژرف درباره‌ی تکنیک‌ها و فنون سکانس‌های آغازین سینمایی است. ایده‌ی اصلی کتاب این است که سکانس آغازین یک فیلم، کلید اصلی در باقی فیلم است. به باور نویسنده، این لحظات آغازین، نقشی بسیار فراتر از معرفی ساده شخصیت‌ها یا مکان داستان دارند. این سکانس‌ها مانند جمله اول یک رمان بزرگ، ما را به درون جهانی تازه می‌کشند، مسائل درون‌مایه‌ی فیلم را بنا می‌نهند و شالوده سبک بصری و روایی اثر را پی‌ریزی می‌کنند. این سکانس‌ها گاه با خلق یک رشته مستحکم، اعتماد تماشاگر را جلب می‌کنند و گاه، عامدانه گمراه‌کننده و رمزآلود ظاهر می‌شوند تا تماشاگر را به مشاهده‌گری فعال و هوشیار تبدیل کنند. در همین راستا، فصول کتاب هر یک بر جنبه‌ای از شیوه‌ها و طرق روایت و تکنیک‌های بصری در آغاز فیلم‌ها تمرکز دارد. نویسنده در این فصل‌ها، به‌تفکیک مفاهیم اساسی را واکاوی می‌کند: از «قاب هنرمندانه» و طراحی تیتراژ توسط طراحان بزرگی همچون سائول بس گرفته، تا اقتباس آغازین از ادبیات و چگونگی ترجمه کلمات به تصویرهای سینمایی. از قدرت میزانسن و میزانس و نمای بلند در خلق یک حس و حال ویژه، تا تأثیر مونتاژ در کنارهم‌چیدن پاره‌های زمان و مکان. او هم‌چنین به مقوله پرسپکتیوهای ویژه و نحوه غوطه‌ور ساختن تماشاگر در ذهنیت یک شخصیت می‌پردازد و در برابر آن، مفهوم «قهرمان جمعی» را در فیلم‌هایی چون «جدایی» اصغر فرهادی بررسی می‌کند. فصول پایانی کتاب نیز به تکنیک‌های «راوی غیرقابل اعتماد و گمراه‌سازی بصری» و «روایت با صدای روی تصویر (وویس‌اوور) و فلاش‌بک» اختصاص دارد. در تمامی این فصول، فیلم‌های متعددی مورد واکاوی، بررسی و تحلیل نویسنده قرار گرفته‌اند. از جمله‌ی این فیلم‌ها می‌توان به شاهکارهایی چون «سانست بلوار»، «اینک آخرالزمان»، «فهرست شیندلر»، «راننده تاکسی»، «محاره‌باز»، «فارغ‌التحصیل»، «زیبایی آمریکایی» و «نمایش ترومن» اشاره کرد. ذکر این نکته نیز ضروری است که اثر حاضر یک کتاب مصور است و شامل ده‌ها عکس از قاب‌های فیلم‌هاست که درک بصری از استراتژی‌های پیچیده‌ی کارگردانان برای خواننده آسان‌تر می‌کند. در نهایت، قابل ذکر است که کتاب حاضر، علیرغم عمق نظری، تعمدا زبان روان و ساده‌فهم دارد، همانطور که نویسنده خود بیان می‌کند. این امر باعث می‌شود تا، علاوه بر هنرمندان و متخصصان، طیف گسترده‌تری از خوانندگان، من جمله علاقه‌مندان به سینما، بتوانند به‌راحتی از این کتاب بهره‌ ببرند.

گیلگمش
9786228391625
۱۴۰۴
۲۱۵ صفحه
۰ مشاهده
۰ نقل قول