کتاب «ابداع دشمن، فاشیسم ابدی» اثر اومبرتو اکو، فیلسوف، نشانهشناس و رماننویس مشهور ایتالیایی، مجموعهای از یک مقاله و یک سخنرانی است. این اثر، مانند بسیاری از کارهای اکو، ترکیبی است از تفکر عمیق فلسفی، نقد فرهنگی طنزآمیز و تحلیلهای دقیق درباره مسائل اجتماعی و سیاسی معاصر. در واقع، این کتاب کتابی ذهن خوانندگان را به چالش میکشد و نشان میدهد چرا اومبرتو اکو یکی از تأثیرگذارترین روشنفکران قرن بیست و یکم محسوب میشود: او هم روایتگری چیرهدست است و هم منتقدی تیزبین که از پشت عینک تاریخ و فلسفه، آشوب جهان مدرن را رمزگشایی میکند. نویسنده در مقاله ابداع دشمن استدلال میکند که انسانها از دوران باستان تا امروز، برای تقویت حس هویت جمعی، همواره نیاز به دشمنی خیالی یا واقعی داشتهاند. او نمونههایی از روم باستان تا جنگهای مدرن را بررسی میکند و نشان میدهد چگونه ایدئولوژیها و حکومتها از این مکانیسم برای کنترل افکار عمومی استفاده میکنند. او به موضوعاتی مانند قدرت، زبان، حافظه تاریخی و نقش رسانهها در شکلدهی به واقعیت می پردازد و نشان میدهد چگونه ابزارهای فرهنگی، مانند ادبیات و سینما، میتوانند هم ابزاری برای تحقق و پیشروی به سمت آزادی باشند و هم سلاحی برای دستکاری تودهها در جهت سرکوب هرچه بیشتر آنها. قابل اشاره است که اکو در این کتاب، برخلاف برخی آثار سنگین فلسفیاش، زبانی نسبتا ساده و طنزآمیز به کار میگیرد. او از مثالهای ملموس مثل فیلمهای برای توضیح مفاهیم پیچیده استفاده میکند. با این حال، عمق تحلیلهای او هرگز قربانی سادهسازی نمیشود، به نحوی که دو مقاله این کتاب با پرسشهایی باز به پایان میرسند و خواننده را به تفکر بیشتر دعوت میکنند. این کتاب برای علاقهمندان به فلسفه سیاسی، نشانهشناسی و تحلیل فرهنگی جذاب خواهد بود، اما اکو آن را به گونهای نوشته که برای عموم خوانندگان قابل درک است. در واقع، اکو با تسلط بینظیر بر ادبیات، تاریخ و فلسفه، هر مقاله را به شیوهای روایی و جذاب پیش میبرد.
