کتاب «اگر دوستم داری غافلگیرم کن» نوشتهی سوفی کینسلا داستان زندگی مشترک یک زوج به نام سیلویا و دن را دنبال میکند که حدود یک دهه از ازدواجشان گذشته و رابطهشان به یک روال ثابت و قابل پیشبینی رسیده است. آنها احساس میکنند شناخت خوبی از هم داشته و زندگی خانوادگی نسبتا باثباتی دارند. اما بعد از یک ویزیت پزشکی، وقتی پزشک به آنها میگوید که ممکن است ۶۸ سال دیگر هم با هم زندگی کنند، این پیشبینی باعث نگرانیشان میشود. آنها شروع میکنند به فکر کردن دربارهی اینکه چطور میشود از یکنواختی جلوگیری کرد. برای همین تصمیم میگیرند یک پروژه راه بیندازند به اسم «غافلگیرم کن»، که هدفش این است که با کارهای غیرمنتظره مثل هدیه دادن، قرارهای ناگهانی یا انجام کارهایی که طرف مقابل انتظارش را ندارد، دوباره هیجان به رابطهشان برگردد. ولی این تلاشها همیشه طبق انتظار پیش نمیرود و گاهی حتی باعث ایجاد تنش یا سوءتفاهم بینشان میشود. در این مسیر، اتفاقاتی میافتد که سیلویا را به سمت کشف مسائلی از گذشتهی دن و در نتیجه، بازنگری در رابطهشان میکشاند. همزمان با پیش رفتن داستان، سیلویا با سوالهایی دربارهی اعتماد، مرزهای شناخت، و اینکه واقعا چقدر یک نفر میتواند شریک زندگیاش را بشناسد، روبهرو میشود. این روند او را به بازنگری در خودش هم وادار میکند. روایت کتاب روی واقعیتهای عادی زندگی زناشویی تمرکز دارد، همراه با موقعیتهای طنز و گاهی هم موقعیتهایی که لحن جدیتری دارند. داستان بیشتر روی جنبههای احساسی رابطه متمرکز است و سعی میکند نشان دهد که حتی در روابط طولانیمدت، هنوز چیزهایی هست که ممکن است برای طرف مقابل ناشناخته باقی مانده باشد.
