«تابان، مرز آسمان» نوشتهی شیوا مقانلو کتاب سوم از مجموعه رمانهای تابان است. دو کتاب دیگر این مجموعه «اسرار عمارت تابان» و «تابان، برج استخوان» هستند. شخصیت اصلی این رمانها تابان رودکی است. در این سه رمان این شخصیت به سفری پر رمز و راز میرود که در آن اتفاقاتی عجیب رخ میدهد. شخصیت اصلی به کاوش در یک مکان قدیمی میپردازد. اما این سفر و کاوش در زمان حالا به کاوش و سفر در زمان میانجامد. در رمان «اسرار عمارت تابان» تابان ناگهان خودش را در دل ماجرایی میبیند که یک سرش به قرن هفتم و شب حملهی مغول میرسد و یک سرش به ماجرای خان و رعیتی در نیم قرن پیش. در رمان «تابان، برج استخوان» نیز تابان رودکی وارد مارپیچی از اسرار پنهانی و رازهای سربهمهر مخوفی میشود که همگی در وقایع تاریخی و باستانی ریشه دارند. «تابان، مرز آسمان» نیز فضایی نزدیک و شبیه به دو رمان دیگر این مجموعه دارد؛ فضایی معمایی - جنایی و رازآلود. شیوا مقانلو در این سه رمان در قالب داستانی معمایی، حادثهای و پررمز و راز، بخشهایی مهم اما کمتر دیدهشدهای از فرهنگ و تاریخ و جغرافیای کشورمان را روایت میکند. او شخصیتها و وقایع تخیلی را در مکانهای باستانی و تاریخی واقعی و فضایی رازآلود و معمایی خلق میکند و خواننده را همراه با شخصیت تابان به سفری دور و دراز در زمان و مکان میبرد. این بار در رمان «تابان، مرز آسمان» دکتر تابان رودکی، باستانشناس جوان و صاحب اعتبار، گرفتار ماجرا و رازی است که نه تنها اعتبار، بلکه جان او را هم تهدید میکند. دو تابلوی مینیاتور نفیس و قدیمی از موزهای دزدیده میشوند. تابان برای برگرداندن این تابلوهای ارزشمند و اعتبار خودش، عازم سفری پرماجرا به صومعهی باستانی سنت استپانوس در جلفای آذربایجان شرقی میشود. قطعهای از این پازل در تپههای مرموز یری، اردبیل، است؛ قطعهای در تهران و قطعهای در نیشابور. داستان در زمان حال رخ میدهد اما ریشهی این معما به دوران صفویه و شاهزادهای گمنام برمیگردد. مقانلو در این رمانها کوشیده است تا روایتی جذاب، پرتعلیق و پرحادثه روایت کند تا همهی مخاطبان با داستان ارتباط برقرار کنند و از خواندن آن لذت ببرند. او ضمن روایت تصویری و جزیینگر و طرح مسائل و مضمونهای جدی در دام پیچیدهگوییهای غیرضروری نیفتاده است و لذت بردن خواننده، برایش امری جدی بوده است. «تابان، مرز آسمان» رمانی خوشخوان، معمایی و رازآلود است که میتواند طیف وسیعی از خوانندگان رمان فارسی را راضی و خشنود کند.
