ژان پل سارتر

Jean-Paul Charles Aymard Sartre

ژان پل سارتر، فیلسوف، نمایشنامه‌نویس و رمان‌نویس فرانسوی، از چهره‌های شناخته‌شده ادبیات و فرهنگ معاصر یا کلاسیک است. او در پاریس به دنیا آمد و نامش با بخشی از حافظه خوانندگان در زبان‌های مختلف گره خورده است. مسیر کاری او با فلسفه اگزیستانسیالیسم، ادبیات و فعالیت سیاسی شکل گرفت. همین مسیر باعث شد آثارش فقط یک تجربه سرگرم‌کننده نباشند و به تصویری از زمانه، جامعه و دغدغه‌های شخصی او تبدیل شوند. شهرت او بیش از همه با «تهوع»، «دست‌های آلوده» و آثار فلسفی‌اش شناخته می‌شود. این آثار نشان می‌دهند که نویسنده چگونه می‌تواند از دل موقعیت‌های آشنا، جهانی مستقل و به‌یادماندنی بسازد. در نوشته‌های او آزادی، مسئولیت، اضطراب، انتخاب و نسبت فرد با جامعه پررنگ است. لحن و شیوه روایتش، بسته به جهان اثر، گاهی آرام و تأملی است و گاهی پرحادثه، تند و داستان‌گو. اهمیت ژان پل سارتر در این است که فلسفه وجودی را از کلاس درس بیرون آورد و در رمان، نمایشنامه و زندگی عمومی جاری کرد. همین ویژگی باعث شده آثارش از زمان انتشار فراتر بروند و برای نسل‌های بعدی هم خواندنی بمانند. سارتر آسان آرامش نمی‌دهد. او مدام یادآوری می‌کند که انتخاب نکردن هم نوعی انتخاب است. همین صراحت فکری باعث می‌شود آثارش حتی وقتی خشک یا تلخ‌اند، همچنان زنده و درگیرکننده بمانند.

---